Loạt bài JavaScript cơ bản · Bài 03/18 — Mục lục học tập

Biến giúp chương trình ghi nhớ dữ liệu để dùng ở bước sau. Thay vì viết lại một mức giá ở nhiều nơi, ta đặt tên cho giá trị đó rồi tính toán từ tên biến. Sau bài này, bạn cần phân biệt khai báo biến với thay đổi giá trị của biến.

Khai báo và sử dụng

const courseName = "JavaScript cơ bản";
let completedLessons = 0;
completedLessons = completedLessons + 1;
console.log(courseName);
console.log(completedLessons); // 1

const tạo một liên kết không được gán lại và phải có giá trị khởi tạo. let phù hợp khi giá trị sẽ thay đổi. Dòng completedLessons = ... là gán lại, không phải khai báo thêm biến mới. Tên nằm bên trái nhận kết quả của biểu thức bên phải.

Khi nào dùng let hoặc const?

Ưu tiên const khi chưa có lý do gán lại. Dùng let cho bộ đếm, tổng đang tích lũy hoặc trạng thái cần thay đổi. Bạn có thể gặp var trong mã cũ; nó có quy tắc phạm vi khác. Trong loạt nhập môn này, ta dùng let và const để giữ cách khai báo nhất quán.

const unitPrice = 50000;
let quantity = 2;
quantity = 3;
const totalPrice = unitPrice * quantity;
console.log(totalPrice); // 150000

totalPrice lưu kết quả tại thời điểm dòng khai báo chạy. Nó không tự tính lại nếu bạn thay quantity sau đó. Muốn có tổng mới, bạn cần thực hiện phép tính mới hoặc dùng một hàm.

const không làm mọi dữ liệu bất biến

Với mảng và đối tượng, const ngăn việc thay liên kết sang một giá trị khác nhưng vẫn cho phép sửa nội dung bên trong. Bạn sẽ học hai kiểu dữ liệu này ở các bài sau:

const student = { name: "An" };
student.name = "Bình"; // Được phép sửa thuộc tính
console.log(student.name); // Bình
// student = { name: "Chi" }; // Lỗi: gán lại biến const

Đặt tên để dễ đọc

Dùng tên mô tả ý nghĩa như lessonCount, totalPrice, isCompleted. Quy ước camelCase viết thường từ đầu và viết hoa chữ đầu của các từ tiếp theo. Tên không được bắt đầu bằng chữ số hoặc trùng từ khóa. Tránh tên dễ gây nhầm như O và 0, hay dùng cùng một tên cho những ý nghĩa khác nhau.

Bài tập

Một đơn có giá mỗi sản phẩm 80.000 đồng, số lượng 3 và giảm trực tiếp 20.000 đồng cho toàn đơn. Khai báo biến phù hợp rồi tính số tiền phải trả. Sau đó đổi số lượng thành 4 và tính lại.

Gợi ý lời giải

const price = 80000;
const discount = 20000;
let quantity = 3;
console.log(price * quantity - discount); // 220000
quantity = 4;
console.log(price * quantity - discount); // 300000

Ghi nhớ: tên biến giải thích dữ liệu, let cho phép gán lại, const giữ nguyên liên kết. Biểu thức chỉ được tính khi chương trình thực thi đến dòng đó.